علت برق داشتن بدنه اجاق گاز معمولاً نشتی جریان برق، خرابی سیم‌کشی یا فندک و همچنین نبود یا نقص اتصال ارت است. آشنایی با سیستم برق اجاق گاز و نشانه های برق گرفتگی راه حل رفع برق بدنه فر و گاز آشپزخانه است که در ادامه می خوانید و با نکات ایمنی و روش های پیشگیری  این مشکل آشنا می شوید:

مهم ترین علت برق داشتن بدنه اجاق گاز

۹ علت اصلی برق داشتن بدنه اجاق گاز موارد زیر است؛ دانستن دلیل اصلی برق گرفتگی بدنه گاز آشپزخانه به شما کمک می کند راحت تر و سریع مشکل را حل کنید:

  1. خرابی یا قطع شدن سیم ارت
  2. نشتی جریان از سیم‌ها و اتصالات داخلی
  3. خرابی سیستم جرقه‌زن
  4. آسیب دیدن عایق سیم‌های برق
  5. اتصال اشتباه سیم فاز و نول
  6. خرابی کابل برق یا دوشاخه اجاق
  7. نفوذ رطوبت به قطعات و مدارهای الکتریکی
  8. خرابی قطعات برقی مانند تایمر، برد یا چراغ
  9. مشکل در پریز برق یا سیستم ارت ساختمان

بسیاری از این مشکلات با تست و عیب یابی تکنسین به راحتی قابل تعمیر است. تعمیر اجاق گاز در مشهد و رفع برق بدنه گاز باید توسط تعمیرکار حرفه ای و کاربلد انجام شود تا مانع از خرابی ها و مشکلات بیشتر شود.

علت برق داشتن بدنه اجاق گاز

خرابی یا قطع شدن سیم ارت

خرابی یا قطع شدن سیم ارت یکی از مهم‌ترین دلایل برق داشتن بدنه اجاق گاز است، زیرا در صورت ایجاد جریان نشتی، مسیر ایمنی مناسبی برای انتقال آن به زمین وجود ندارد. سیم ارت وظیفه دارد جریان ناشی از خطا را از بدنه فلزی دور کند و به عملکرد تجهیزات حفاظتی کمک کند. بنابراین شل شدن اتصال، پارگی سیم یا نبود سیستم ارت استاندارد می‌تواند باعث احساس گزگز یا برق‌گرفتگی هنگام لمس دستگاه شود.

نشتی جریان از سیم‌ها و اتصالات داخلی

نشتی جریان از سیم‌ها و اتصالات داخلی زمانی اتفاق می‌افتد که عایق سیم آسیب دیده باشد یا اتصال یکی از بخش‌های مدار به بدنه فلزی ایجاد شود. فرسودگی، حرارت زیاد، رطوبت و شل شدن ترمینال‌ها از عواملی هستند که می‌توانند زمینه بروز این مشکل را فراهم کنند. برای پیدا کردن محل نشتی، مدار داخلی باید با ابزار مناسب بررسی شود و استفاده از دستگاه تا زمان رفع ایراد توصیه نمی‌شود.

خرابی فندک یا سیستم جرقه‌زن

خرابی فندک یا سیستم جرقه‌زن می‌تواند باعث ایجاد نشتی برق و انتقال جریان به قسمت‌های فلزی دستگاه شود. جرقه‌زن با برق شهری کار می‌کند و وجود آسیب در سیم‌ها، عایق الکترود یا مدار مربوط به آن ممکن است عملکرد طبیعی سیستم را مختل کند. اگر هم‌زمان با فعال شدن فندک، بدنه اجاق گاز برق‌دار می‌شود یا جرقه‌های غیرعادی مشاهده می‌کنید، بهتر است مدار جرقه‌زن توسط تعمیرکار بررسی شود.

چرا فندک اجاق گاز برق دارد؟ 

علت برق داشتن فندک اجاق گاز سیستم جرقه‌زن است که برای ایجاد جرقه از انرژی الکتریکی استفاده می‌کند و این جریان باید فقط در مدار و قطعات طراحی‌شده برای آن جریان داشته باشد. هنگام فشردن ولوم یا فعال شدن جرقه‌زن گاز، مدار الکتریکی ولتاژ لازم را به الکترود جرقه‌زن می‌رساند تا در نزدیکی شعله جرقه ایجاد شود. بنابراین وجود برق در بخش مخصوص جرقه‌زنی طبیعی است، اما برق داشتن بدنه اجاق گاز یا بخش‌های قابل لمس دستگاه طبیعی نیست.

اگر منظور از برق داشتن فندک گاز آشپزخانه، احساس شوک هنگام لمس قسمت فلزی اطراف جرقه‌زن یا بدنه دستگاه است، احتمال وجود نشتی برق یا مشکل در ارت وجود دارد. در این وضعیت بهتر است دستگاه از برق جدا شود و مدار جرقه‌ زن، کابل‌ها، عایق‌ها و اتصال ارت بررسی شوند. تماس مستقیم با سیم‌ها یا الکترود جرقه‌زن نیز هنگام اتصال دستگاه به برق می‌تواند خطرناک باشد. علت خرابی فندک اجاق گاز متعدد است و لازم است که توسط تکنسین های بررسی و رفع شود.

علت برق داشتن فندک اجاق گاز

آسیب دیدن عایق سیم‌های برق

آسیب دیدن عایق سیم‌های برق می‌تواند باعث تماس بخش هادی سیم با بدنه فلزی و ایجاد جریان نشتی شود. حرارت اطراف اجاق، فرسودگی، کشیدگی یا برخورد سیم با قسمت‌های داغ از عواملی هستند که به مرور زمان پوشش محافظ کابل را خراب می‌کنند و علت برق داشتن بدنه اجاق گاز می شوند. در چنین شرایطی ترمیم موقت سیم با روش‌های غیراصولی کافی نیست و کابل یا بخش آسیب‌دیده باید به شکل ایمن بررسی و در صورت نیاز تعویض شود.

اتصال اشتباه سیم فاز و نول

اتصال اشتباه سیم فاز و نول می‌تواند باعث عملکرد نادرست مدار و افزایش خطر برق‌گرفتگی شود، به‌خصوص اگر سیم‌کشی دستگاه یا پریز برخلاف استاندارد انجام شده باشد. در این حالت ممکن است برخی قسمت‌های مدار در شرایط نامناسب قرار بگیرند و احتمال ایجاد جریان نشتی افزایش پیدا کند. تشخیص صحیح سیم‌های فاز، نول و ارت باید براساس نقشه دستگاه و با استفاده از تجهیزات اندازه‌گیری مناسب انجام شود.

خرابی کابل برق یا دوشاخه اجاق

خرابی کابل برق یا دوشاخه اجاق می‌تواند یکی از دلایل ایجاد نشتی جریان و برق‌دار شدن بدنه اجاق گاز باشد. پارگی روکش کابل، سوختگی، شل شدن سیم‌های داخل دوشاخه یا آسیب دیدن محل اتصال کابل به دستگاه، ایمنی مدار را کاهش می‌دهد. اگر کابل داغ می‌شود، آثار سوختگی دارد یا دوشاخه در پریز لق است، استفاده از دستگاه باید متوقف شود تا قطعه معیوب به‌صورت اصولی بررسی و تعویض شود.

نفوذ رطوبت به قطعات و مدارهای الکتریکی

نفوذ رطوبت به قطعات و مدارهای الکتریکی می‌تواند موجب ایجاد مسیر ناخواسته برای عبور جریان و در نتیجه برق‌ دار شدن بدنه اجاق گاز شود. ریختن آب روی قسمت‌های برقی، شست‌وشوی نامناسب اجاق یا تجمع رطوبت در اطراف اتصالات می‌تواند علت برق داشتن بدنه اجاق گاز باشد واین مشکل را تشدید کند. در صورت مشاهده برق روی بدنه پس از خیس شدن دستگاه، ابتدا برق را قطع کنید و اجازه دهید بررسی و خشک‌سازی مدار توسط فرد متخصص انجام شود.

خرابی قطعات برقی مانند تایمر، برد یا چراغ

خرابی قطعات برقی مانند تایمر، برد یا چراغ نیز می‌تواند باعث ایجاد جریان نشتی در دستگاه شود، زیرا این بخش‌ها مستقیماً با مدار برق در ارتباط هستند. آسیب دیدن عایق، سوختگی قطعات یا ایجاد اتصال داخلی ممکن است جریان را به مسیرهای غیرعادی منتقل کند و بدنه فلزی را تحت تأثیر قرار دهد. در این وضعیت، عیب‌یابی باید با بررسی قطعات و اندازه‌گیری جریان نشتی انجام شود و تعویض قطعه معیوب تنها پس از مشخص شدن منشأ ایراد صورت گیرد.

مشکل در پریز برق یا سیستم ارت ساختمان

مشکل در پریز برق یا سیستم ارت ساختمان می‌تواند حتی در صورت سالم بودن خود اجاق، خطر برق‌گرفتگی از گاز آشپزی را ایجاد کند. نبود ارت واقعی، خرابی اتصالات پریز، سیم‌کشی غیراستاندارد یا وجود ایراد در مدار برق ساختمان ممکن است باعث شود جریان خطا مسیر ایمنی مناسبی نداشته باشد. به همین دلیل، اگر برق روی بدنه تنها در یک محل یا با یک پریز خاص مشاهده می‌شود، بهتر است پریز و سیستم ارت ساختمان نیز توسط برقکار بررسی شوند.

بیشتر بخوانید: علت شکستن شیشه اجاق گاز

علت برق داشتن بدنه اجاق گاز صفحه ای 

علت برق داشتن بدنه اجاق گاز صفحه ای بیشتر به نشتی جریان الکتریکی، اتصال نامناسب ارت یا خرابی عایق سیم‌ها و قطعات داخلی برمی‌گردد. این وسایل به دلیل داشتن سیستم جرقه‌زن و در برخی مدل‌ها تجهیزات الکترونیکی، به اتصال برق صحیح نیاز دارند. اگر کابل، دوشاخه، ترمینال یا مدار فندک دچار آسیب شود، ممکن است جریان نشتی از مسیر نامناسب به قسمت فلزی دستگاه منتقل شود.

در چنین شرایطی بهتر است دستگاه تا زمان مشخص شدن علت، مورد استفاده قرار نگیرد و برق آن از مدار قطع شود. وجود سیم ارت استاندارد نقش مهمی در انتقال جریان خطا به مسیر ایمن و عملکرد صحیح تجهیزات حفاظتی دارد؛ بنابراین بررسی پریز، ارت ساختمان و مدار داخلی دستگاه باید توسط فرد متخصص در تعمیرگاه ما انجام شود و هرگز نباید بدنه به‌صورت خودسرانه به لوله گاز یا یک نقطه فلزی نامطمئن وصل شود.

نصب سیم برق اجاق گاز صفحه ای

نصب سیم برق اجاق گاز صفحه ای باید مطابق نقشه سیم‌کشی و مشخصات درج‌شده روی پلاک اجاق گاز صفحه ای انجام شود و بهتر است توسط برقکار یا تکنسین مجرب صورت بگیرد. در حالت معمول، سیم‌های فاز، نول و ارت باید به ترمینال‌های مربوط به خود متصل شوند و ظرفیت کابل، دوشاخه، پریز و مدار برق نیز با توان دستگاه تناسب داشته باشد. اتصال اشتباه این سیم‌های برق گاز رومیزی می‌تواند باعث عملکرد نادرست یا ایجاد خطر برق‌گرفتگی شود.

پیش از هرگونه سیم‌کشی گاز توکار باید برق مدار کاملاً قطع شود و محل اتصال نیز از نظر ایمنی بررسی شود. سیم ارت اجاق گاز رومیزی باید به ترمینال مشخص‌شده با علامت ارت متصل شود و از اتصال آن به لوله گاز، آب یا بدنه به شکل غیر استاندارد خودداری شود. اگر دستگاه بدون دوشاخه عرضه شده یا روش اتصال آن در دفترچه متفاوت است، باید دقیقاً طبق دستورالعمل سازنده عمل کرد.

علت برق داشتن بدنه فر

علت برق داشتن بدنه فر معمولاً به نشتی جریان از المنت‌ها، سیم‌کشی داخلی، فیلتر برق، موتور یا سایر قطعات الکتریکی و همچنین مشکل در اتصال ارت مربوط است. فرهای برقی و فرهای توکار دارای چندین قطعه الکتریکی هستند و آسیب دیدن عایق هرکدام از آنها می‌تواند باعث انتقال جریان نشتی به بدنه فلزی شود. رطوبت، فرسودگی سیم‌ها و اتصالات نامناسب نیز می‌توانند احتمال بروز این مشکل را افزایش دهند.

اگر بدنه فر هنگام لمس باعث احساس سوزش یا شوک می‌شود، استفاده از فر باید متوقف و برق آن قطع شود. موقع نصب فر توکار بررسی سیم ارت، پریز، کابل، ترمینال‌ها و قطعات داخلی باید با ابزار مناسب انجام شود تا مشخص شود جریان نشتی و دلیل برق داشتن بدنه اجاق گاز از کدام قسمت ایجاد شده است. وصل کردن یک سیم به بدنه برای تخلیه برق، بدون بررسی اصولی مدار، می‌تواند خطرناک باشد و مشکل اصلی را نیز برطرف نمی‌کند.

سیم ارت اجاق گاز را به کجا وصل کنیم

سیم ارت اجاق گاز را به ترمینال ارت مشخص‌شده روی دستگاه و در نهایت به سیستم ارت استاندارد ساختمان وصل می‌کنند. این ترمینال معمولاً با علامت ⏚ یا عبارت PE مشخص می‌شود و محل آن ممکن است روی بدنه، ترمینال برق یا بخش اتصال کابل قرار داشته باشد. هدف ارت گاز آشپزخانه این است که در صورت ایجاد جریان خطا، مسیر مناسبی برای عبور جریان فراهم شود تا خطر برق‌گرفتگی کاهش پیدا کند.

برای اتصال ایمن موقع نصب اجاق گاز در خانه، ارت نباید به لوله گاز، لوله آب، بدنه یک وسیله دیگر یا هر نقطه فلزی نامطمئن متصل شود. همچنین اگر ساختمان سیستم ارت مناسب ندارد، نباید با روش‌های ابتکاری جایگزین آن کرد؛ بهتر است وضعیت تأسیسات برق توسط برقکار بررسی شود. رنگ سیم ارت اجاق گاز نیز معمولاً سبز-زرد است، اما برای اطمینان باید علامت ترمینال و نقشه دستگاه ملاک قرار گیرد.

سیستم برق اجاق گاز چگونه کار می کند؟

سیستم برق اجاق گاز وظیفه تأمین انرژی فندک و سایر تجهیزات الکتریکی دستگاه را بر عهده دارد و در مدل‌های پیشرفته‌تر می‌تواند بخش‌هایی مانند تایمر، چراغ، نمایشگر و مدار کنترل را نیز تغذیه کند. برق ورودی پس از عبور از مسیرهای حفاظتی و مدارهای مربوط، به قطعات موردنیاز می‌رسد؛ برای مثال، هنگام فعال شدن جرقه‌زن، مدار فندک انرژی الکتریکی را به الکترود منتقل می‌کند تا جرقه لازم برای روشن شدن شعله ایجاد شود.

در سیستم برقی گاز اشپزخانه، سیم فاز وظیفه انتقال برق، نول وظیفه تکمیل مسیر مدار و سیم ارت وظیفه ایجاد مسیر ایمن در شرایط بروز خطا را دارد. اجاق‌های مختلف ممکن است آرایش سیم‌کشی متفاوتی داشته باشند، بنابراین تعمیر یا تغییر اتصالات باید براساس نقشه همان مدل انجام شود. هرگونه برق‌دار شدن بدنه، داغ شدن غیرعادی کابل یا ایجاد بوی سوختگی نشانه‌ای برای قطع برق و بررسی تخصصی دستگاه است.

نشانه های برق داشتن بدنه اجاق گاز چیست؟

نشانه های برق داشتن بدنه اجاق گاز معمولاً با احساس سوزش، گزگز یا شوک هنگام لمس قسمت‌های فلزی دستگاه مشخص می‌شود. در بعضی موارد ممکن است فرد فقط یک مورمور یا ضربه بسیار خفیف احساس کند و در شرایط شدیدتر، تماس با بدنه گاز آشپزی باعث شوک محسوس شود. روشن و خاموش شدن غیرعادی فندک، ایجاد صدای جرقه در زمان نامناسب یا مشاهده مشکل در عملکرد تجهیزات برقی نیز می‌تواند هشداری برای بررسی سیستم برق دستگاه باشد.

برای تشخیص دقیق برق داشتن اجاق گاز، نباید با دست یا روش‌های غیراصولی برق‌دار بودن بدنه را آزمایش کرد؛ زیرا شدت جریان نشتی همیشه از روی میزان شوک قابل تشخیص نیست. اگر هنگام لمس بدنه، سینک یا وسایل فلزی نزدیک اجاق احساس برق‌گرفتگی داشتید، ابتدا دستگاه را از برق جدا کنید و تا زمان بررسی سیم‌کشی، دوشاخه، ارت و قطعات داخلی از آن استفاده نکنید. تشخیص محل نشتی باید با ابزار مناسب توسط فرد متخصص انجام شود.

بیشتر بخوانید: تعویض ژیگلور اجاق گاز

نکات پیشگیری از برق گرفتگی بدنه اجاق گاز 

نکات پیشگیری از برق گرفتگی بدنه اجاق گاز شامل استفاده از سیستم ارت استاندارد، پریز و کابل سالم، نصب اصولی و بررسی دوره‌ای تجهیزات برقی است. اجاق باید به مدار برقی متناسب با مشخصات سازنده متصل شود و سیم ارت آن نیز به ترمینال مخصوص دستگاه و سیستم ارت ساختمان متصل باشد. استفاده از پریز لق، کابل آسیب‌دیده، سه‌راهی نامناسب یا اتصالات دست‌ساز می‌تواند احتمال بروز جریان نشتی و برق‌گرفتگی را افزایش دهد.

همچنین بهتر است هنگام استفاده از اجاق گاز، دست‌ها و محیط اطراف آن خشک باشند و در صورت مشاهده جرقه غیرعادی، بوی سوختگی، داغ شدن کابل یا احساس برق روی بدنه، بلافاصله برق دستگاه قطع شود. برای جلوگیری از خطر، هرگز سیم ارت را به لوله گاز یا آب وصل نکنید و برای رفع برق بدنه نیز از اتصال یک سیم به نقاط فلزی به‌صورت خودسرانه استفاده نکنید؛ بررسی مدار توسط تعمیرکار مشهد گاز، ایمن‌ترین راه برای پیدا کردن و رفع ایراد است.

نتیجه گیری پایانی 

برق داشتن بدنه اجاق گاز یک مشکل ایمنی است و نباید آن را نادیده گرفت. عواملی مانند خرابی سیم‌ کشی، نشتی جریان از قطعات برقی، نقص فندک یا نبود اتصال ارت مناسب می‌توانند باعث ایجاد برق روی بدنه شوند. به همین دلیل، در صورت احساس گزگز یا شوک هنگام لمس دستگاه، بهتر است بلافاصله برق آن را قطع کرده و از استفاده مجدد تا زمان بررسی تخصصی خودداری کنید.

نصب صحیح سیم‌های فاز، نول و ارت، استفاده از تجهیزات برق استاندارد و بررسی دوره‌ای کابل و اتصالات، مهم‌ترین اقدامات برای کاهش خطر برق‌گرفتگی هستند. همچنین اتصال سیم ارت به لوله گاز یا آب و انجام تعمیرات خودسرانه می‌تواند خطر را بیشتر کند؛ بنابراین برای رفع این ایراد، عیب‌یابی و تعمیر اصولی توسط متخصص مشهد گاز بهترین راهکار است.